GENEES-KUNST


Performance art

Dr. Fons Henckens, kinderarts

Performance art situeert zich in dezelfde hoek als conceptuele kunst en blijft voor een groot deel van het publiek zeer controversieel. Vaak gebruikt de kunstenaar zijn/haar eigen lichaam om grenzen af te tasten of om een essentiële vraag te stellen.

Marni Kotak in de Microscope Gallery in Brooklyn

Bevallen met publiek

Passend binnen het thema van deze Intro is de performance van de in Brooklyn gevestigde kunstenares Marni Kotak: zij beviel in oktober 2011 voor een publiek in een kunstgalerij in Bushwick. Het was een stevig kunstwerk: haar baby woog 4,5 kg en was 53 cm lang.

Kotak verbleef de laatste maand van haar zwangerschap in een kunstinstallatie die opgezet was als een bevallingskamer in de Microscope Gallery in Brooklyn als deel van het project ‘de geboorte van Baby X’. Zij wilde hiermee aantonen dat bevallen de hoogste vorm van kunst is.

Opmerking: In het verleden was bevallen voor een publiek niet uitzonderlijk. Koninklijke geboortes waren in principe altijd met publiek. Marie Antoinette werd haast versmacht door de grote toeloop van mensen die haar slaapkamer in Versailles binnendrongen toen de dokter riep dat de baby in aantocht was.

Ulay

Een van de bekendere performance artiesten uit de jaren 70 is het echtpaar Ulay, (Uwe Laysiepen, Solingen 1943 en Marina Abramovic, Belgrado 1946). Zij maken bizarre kunst met hun eigen lichaam.


Imponderabilia - Ulay (1977, nagespeeld in 2010)


De 2 performers staan volledig naakt in een deuropening. Het publiek moest zich tussen hen door murwen om te kunnen passeren en daarbij kiezen wie van hen het hoofd te bieden. Dit roept vragen op rond intimiteit, persoonlijke ruimte, gêne, enz.

In 1988 maakte het koppel een einde aan de relatie door middel van een performance waarbij ze gedurende een 90 dagen durende tocht beiden aan een einde van de Chinese muur startten om elkaar in het midden tegen te komen en daar een laatste keer afscheid te nemen.

De relatie verzuurde door geldzaken en ze spraken 20 jaar niet meer met elkaar. Later groeide vooral Marina uit tot hét prototype van de performance kunstenaar.


Rhythm Series - Abramovic (1973-1974)


Tussen 1973 en 1974 voerde Abramovic 5 stukken op waarin ze de mentale en fysieke beperkingen van haar eigen lichaam testte. Deze reeks uitvoeringen, genaamd ‘Rhythms’, vertegenwoordigen Abramovc’s afkeer van traditionele media. Zij concentreert zich op het gebruik van haar eigen lichaam als kunst in plaats van het klassieke tekenen of schilderen. Het eerste optreden van de Rhythm Series, Rhythm 10, is ook Abramovic’s eerste optreden in haar carrière.

Hier past Abramovic het Slavische messenspel ‘vijfvingerfilet’ aan, waarbij de speler zijn hand met de handpalm naar beneden op tafel legt en vervolgens met toenemende snelheid een mes tussen de vingers heen en weer steekt.

Het spel houdt een reëel risico op bloedvergieten en ernstig letsel in. Abramovic verhoogde het risico door een selectie van twintig verschillende messen in verschillende maten en vormen te introduceren. 2 bandrecorders namen het ritme van de messen op.

In dit stuk, nadat ze zichzelf tien wonden had toegebracht, stopte ze en keerde terug naar de messen en probeerde de exacte bewegingen en sneden te reproduceren die ze de eerste keer had toegebracht. Het optreden was pas afgelopen toen Abramovic elk mes 2 keer had gebruikt.


Rest Energy - Ulay (1980)


In deze performance staan Marina en Ulay in een galerij met het gezicht naar elkaar gekeerd terwijl ze een boog vasthouden met het gewicht van hun eigen lichaam. Terwijl Marina aan de boog hangt, houdt Ulay de opgespannen pijl op haar hart gericht.

Dit werk is een exploratie van spanning, balans en vertrouwen. Deze intense performance van slechts 4 minuten en 10 seconden stelt de kwetsbaarheid van het leven voor.

This video has been disabled until you accept marketing cookies.Manage your preferences here or directly accept targeting cookies


The Artist is present - Abramovic (2010)


Deze performance vond plaats in het MOMA (NY) over een periode van 12 maanden. Abramovic zat elke dag aan een tafel en nodigde toeschouwers uit om tegenover haar te zitten en enkel met oogcontact een interactie aan te gaan. Dit leidde tot opmerkelijke scènes.

In totaal zat Abramovic 736 uur en 30 minuten op de stoel, en maakte zij oogcontact met ruim 1.500 mensen. Ieder van hen werd gefotografeerd door de Italiaanse fotograaf Marco Anelli.

This video has been disabled until you accept marketing cookies.Manage your preferences here or directly accept targeting cookies

Het meest opmerkelijke moment is als Ulay, zonder dat Marina het weet, plots tegenover haar gaat zitten nadat ze 20 jaar niet meer met elkaar gesproken hebben.